Okręgowa Spółdzielnia Mleczarska w Kole, posiadająca swój oddział w Ostrowie Wielkopolskim, znalazła się w kręgu zainteresowania Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Zakwestionowane działania dotyczyły jednostronnej zmiany cennika, braku możliwości weryfikacji badań mleka i sankcji za zakończenie współpracy. Spółdzielnia zapewniła, że wszystkie warunki zrealizuje w określonych terminach.
W 2019 roku zmienił się szyld nad bramą przy ul. Wrocławskiej, gdyż ostrowska mleczarnia została przejęta przez OSM Koło. Podobny scenariusz przerabiało zresztą kilka innych spółdzielni w naszym regionie. Toteż ostatnie działania UOKiK mają szerszy zasięg.
– Rynek jest przez nas na bieżąco monitorowany pod kątem nieuczciwego wykorzystania przewagi kontraktowej przetwórców mleka wobec rolników – mówi prezes UOKiK Tomasz Chróstny. – W wydanej decyzji stwierdziliśmy możliwe nieprawidłowości w umowach OSM Koło. Zobowiązałem spółdzielnię do zmiany praktyk niekorzystnych dla dostawców mleka.
Pierwsze z zakwestionowanych działań dotyczyło przyznania sobie przez Spółdzielnię jednostronnej możliwości zmiany cennika za mleko. OSM miała dowolność w ustalaniu ceny, bez konieczności zgody dostawcy. Jednocześnie rolnik nadal musiał wykonywać umowę. Dostawcy nie mieli możliwości niezależnej weryfikacji badań dostarczonego mleka. Tymczasem cena, jaką otrzymywali zależała m.in. od jakości. Wątpliwości UOKiK wzbudziła również konieczność zwrotu części wypłaconej wcześniej premii lojalnościowej przez dostawców, którzy zmienili odbiorcę i nie dostarczali już mleka do OSM Koło. Taka klauzula mogła stanowić sankcję za zakończenie współpracy i zniechęcać do poszukiwania innego odbiorcy.
UOKiK zobowiązał OSM w Kole do zmiany praktyk. Dostawcy, którzy nie wyrażą zgody na zmianę cennika, będą mogli wypowiedzieć umowę. Do czasu jej zakończenia obowiązywać będzie dotychczasowa cena. Z wzorca umowy zostanie usunięty zapis o zwrocie premii. Ponadto rolnicy, którzy nie zgadzają się z badaniami jakości mleka, będą mogli zweryfikować je w niezależnym laboratorium, innym niż wskazane przez OSM Koło i powiązane z nią kapitałowo.
Zarząd OSM wydał własne oświadczenie. W jego ocenie decyzja UOKiK nie wskazuje na udowodnienie stosowania niewłaściwych praktyk, a jedynie na uprawdopodobnienie ich stosowania. – Odnosząc się do zapisu o konieczności zwrotu części wypłaconej premii lojalnościowej przez dostawców, Spółdzielnia wprowadziła zmiany, a Zebranie Przedstawicieli je zaakceptowało – czytamy w oświadczeniu. – W ostatnich latach Spółdzielnia nie dochodziła zwrotu tych premii na drodze sądowej.
W ocenie Spółdzielni we wszystkich obszarach działa ona zgodnie z prawem, jednak by rozwiać wątpliwości postanowiła zawrzeć w umowach zmiany, zwłaszcza wprowadzające dodatkowe uprawnienia dla dostawców.