Pomimo licznych kampanii informacyjnych i działań profilaktycznych prowadzonych przez Policję, wciąż dochodzi do oszustw, których ofiarami najczęściej stają się osoby starsze. Przestępcy wykorzystują zaufanie, emocje oraz presję czasu, aby wyłudzić pieniądze lub dane osobowe. Choć metody „na wnuczka” czy „na policjanta” są znane od wielu lat, sprawcy nieustannie je modyfikują, dostosowując swoje działania do nowych okoliczności.
Najczęściej oszuści kontaktują się telefonicznie, podszywając się pod członków rodziny, funkcjonariuszy Policji, prokuratorów lub przedstawicieli innych instytucji. Podczas rozmowy próbują wzbudzić niepokój u rozmówcy, przekonując go, że jego oszczędności są zagrożone lub że bliska osoba pilnie potrzebuje wsparcia finansowego.
Jedną z najczęściej stosowanych metod pozostaje oszustwo „na policjanta”. Przestępcy informują o rzekomo prowadzonej tajnej akcji wymierzonej w grupę przestępczą i przekonują ofiarę, że jej pieniądze znajdują się w niebezpieczeństwie. Następnie nakłaniają do przekazania gotówki, kosztowności, a nawet do zaciągnięcia kredytu. Aby zwiększyć swoją wiarygodność, podkreślają konieczność zachowania tajemnicy i zakazują informowania rodziny o całej sytuacji. W ten sposób starają się odizolować ofiarę od bliskich i uniemożliwić jej zweryfikowanie przekazywanych informacji.
Coraz częściej pojawiają się także próby oszustw „na prokuratora”. W tym przypadku sprawca podaje się za prokuratora prowadzącego rzekome postępowanie karne i informuje, że środki zgromadzone na koncie bankowym są zagrożone. Następnie nakłania do wypłaty oszczędności i przekazania ich wskazanej osobie lub wpłacenia na tak zwane bezpieczne konto. Oszuści często posługują się specjalistycznym językiem prawniczym, aby uwiarygodnić swoją historię i wywrzeć dodatkową presję na rozmówcy. Policja przypomina, że prokuratorzy nigdy nie żądają przekazywania pieniędzy ani wykonywania przelewów w ramach prowadzonych postępowań.
Funkcjonariusze podkreślają, że Policja, prokuratura oraz inne instytucje publiczne nigdy nie proszą obywateli o przekazywanie pieniędzy, kosztowności czy udział w tajnych działaniach operacyjnych. Każda taka prośba powinna natychmiast wzbudzić podejrzenia.
Aby nie paść ofiarą oszustów, należy zachować szczególną ostrożność i kierować się zasadą ograniczonego zaufania. Nie wolno działać pod wpływem emocji ani presji czasu. Każdą informację dotyczącą rzekomych problemów członków rodziny warto zweryfikować, kontaktując się bezpośrednio z bliskimi lub z najbliższą jednostką Policji.
Policjanci przypominają o podstawowych zasadach bezpieczeństwa:
- nie przekazujmy pieniędzy ani kosztowności nieznanym osobom,
- nie ufajmy rozmówcom wywierającym presję czasu lub nakazującym zachowanie tajemnicy,
- zawsze weryfikujmy otrzymane informacje,
- w przypadku wątpliwości zakończmy rozmowę i skontaktujmy się z rodziną lub Policją.
Służby apelują również do rodzin i opiekunów seniorów o regularne rozmowy na temat zagrożeń związanych z działalnością oszustów. Świadomość stosowanych metod oraz zachowanie czujności mogą skutecznie uchronić przed utratą oszczędności gromadzonych przez całe życie.
